‘Ik doe mijn best’ zijn fatale woorden


Een erg handige doe-het-zelf-er ben ik niet. Maar ik hou van een uitdaging en ik vind het leuk om gereedschap te kopen. Dus als mijn vrouw een klus heeft geïdentificeerd ga ik, na enig uitstel, aan de gang. Ik heb door schade en schande geleerd dat ik dan eerst het probleem goed moet analyseren en een plan moet formuleren.

Vervolgens moet ik dat plan stap voor stap uitvoeren en na elke stap evalueren. Grote voorzichtigheid is geboden bij acties die onomkeerbaar zijn. Na een poosje krijg ik er echt plezier in en ben ik behoorlijk tevreden met mijzelf. Dan komt mijn vrouw kijken hoe het gaat. Altijd ontwikkelt zich dezelfde discussie. Ze is teleurgesteld omdat ik volgens haar weinig vordering heb gemaakt en ze vraagt of het niet beter is een vakman te laten komen.

In het verleden zei ik dan geïrriteerd dat ik mijn best deed. Een grote vergissing, want die woorden geven mijn vrouw geen enkel vertrouwen dat ik de klus naar behoren kan klaren. Integendeel zelfs en doorgaans ging ze dan direct de contactgegevens van een vakman zoeken. Tegenwoordig pak ik het anders aan. Nu zeg ik dat ik alles onder controle heb en dat het piekfijn in orde komt. Het is misschien gek, maar die zin geeft mijn vrouw meer vertrouwen. 

Uiterste best doen

Ik moest hieraan denken toen ik afgelopen week de persconferentie van Fed-baas Jay Powell bekeek en later Klaas Knot op televisie zag. Ook de centrale bankiers zien zich geplaatst voor een onbekende uitdaging. En ook Powell en Knot zeiden dat ze hun uiterste best doet. Dat lijkt me nogal wiedes, dacht ik. Het zou helemaal mooi zijn als de centrale banken hun best niet eens zou doen onder deze omstandigheden.

Powell wees erop dat de acties van de Fed ertoe hebben geleid dat het kredietkanaal, dat in maart dreigde vast te lopen, naar behoren functioneert. Ik zou het vieren als een groot succes, maar Powell bracht het wat slapjes. 

We willen niet horen dat de Fed en de ECB hun best doen. We willen horen dat de centrale bank er vertrouwen in heeft dat het goed komt en wel zo snel mogelijk. Ik begrijp wel dat dat onzeker is, maar je kunt als beleidsmaker ook te eerlijk en te integer zijn. Donald Trump zou het anders aanpakken.

Economisch gedrag wordt uiteraard bepaald door de harde feiten, de pecunia, zeg maar. Emotie en vertrouwen spelen echter ook een rol. Als degene die verantwoordelijk is voor een belangrijk deel van het beleid dat ons moet gaan redden geen vertrouwen uitstraalt in een goede afloop, ben ik geneigd voorzichtiger te worden in mijn bestedingsgedrag. Ik zal wel niet de enige zijn. Zo wordt het paard achter de wagen gespannen. 

Geen tijd voor doe-het-zelf klussen

Neem nou de opmerkelijk goede cijfers over de banengroei in de VS in mei. Powell zei erover dat de cijfers waarschijnlijk een te rooskleurig beeld schetsen van wat er feitelijk gaande is, maar dat hij toch wel blij was met de cijfers. Een meer positieve toonzetting was niet alleen gewenst maar ook terecht geweest. De cijfers suggereren dat veel mensen die in maart en april (tijdelijk) werkloos zijn geworden op hun oude werkplek zijn teruggekeerd of een nieuwe baan hebben gevonden. Dat impliceert een opmerkelijke veerkracht van de Amerikaanse arbeidsmarkt. Zo zijn er echt wel wat meer lichtpuntjes.

Waarom benoemde Powell die niet? Als ik het kan bedenken, dan kan hij het zeker ook. Ik vermoed dat de Fed-baas geen tijd heeft voor doe-het-zelf klussen en dus nooit discussies met zijn vrouw heeft, zoals ik die heb beschreven. Waarschijnlijk bellen de Powells altijd een vakman. Die zou hij nu ook kunnen inzetten voor het spinnen van goed nieuws.

Han de Jong is voormalig hoofdeconoom van ABN Amro. Hij schrijft wekelijks voor Fondsnieuws over (de gevolgen van het coronavirus voor) economie en markten. Meer informatie over zijn visie kunt u lezen op Crystal Clear Economics.